Język:

DYSPLAZJA STAWÓW BIODROWYCH


      Dysplazją stawów biodrowych nazywamy stan polegający na nieprawidłowym zagłębieniu głowy kości udowej w panewce kości miednicznej, któremu towarzyszą zmiany zwyrodnieniowe na obu powierzchniach stawowych, jak i na obrąbku panewki, a także spłaszczenie głowy kości udowej. Ważną rzeczą w rozwoju dysplazji jest fakt, że zwierzęta rodzą się ze stawami całkowicie zdrowymi, a dysplazja jest cechą rozwijającą się na skutek wzrostu i użytkowania stawów biodrowych. Organizacje kynologiczne dla wielu ras psów wprowadziły obowiązkowe badanie zwierząt hodowlanych metodą RTG na dysplazję stawów biodrowych przed nadaniem statusu psa hodowlanego. Minimalny wiek do wykonania RTG z wpisem  do rodowodu to ukończone 12 miesięcy.

Jednak przejdźmy do meritum czyli co takiego powoduje dysplazję.

DYSPLAZJA O PODŁOŻU GENETYCZNYM

    Jak wiemy do hodowli nie mogą być używane psy z dysplazją biodową. Dopuszczalny jest tylko wyniik HD A, B i C. Z dysplazję niedopuszczalną traktowane jest HD D oraz E wg klasyfikacji. Dlaczego ??? Mianowicie naukowcy stwierdzili, że jest to cecha, którą zwierzęta mogą dziedziczyć. Najnowsze osiągnięcia genetyków potwierdzaj, że są dwa geny HIPLAXITY 1 i HIPLAXITY 2, które sprzyjają powstaniu dysplazji. Geny te są odpowiedzialne za powstanie specyficznej luźności stawów biodrowych, związanych ze słabszą sprężystością i gorszą budową więzadła głowy kości udowej, które podczas rozwoju szczenięcia wciąga głowę kości udowej do panewki sprzyjając prawidłowemu rozwojowi stawów biodrowych. Luźne więzadło i opóźniona mineralizacja kośćca powoduje, podczas gwałtownych ruchów tak typowych dla szczeniąt w okresie rozwoju, urazy i nadwichnięcia w obrębie stawów, a to doprowadza do dalszych zaburzeń rozwoju i zmian zwyrodnieniowych w stawach.

DYSPLAZJA O PODŁOŻU ŚRODOWISKOWYM

    A co ze zwierzętami, które są genetycznie wolne od obu genów, a mimo to wystąpiła u nich dysplazja??? Otóż to szczenięta rodzą się z fizjologiczną luźnością wszystkich stawów, w tym również stawów biodrowych, a w miarę rozwoju dochodzi do wiązania się tkanek miękkich i wzmacniania połączeń stawowych. W tym ważnym dla rozwoju okresie największe znaczenie ma żywienie, sposób utrzymania zwierząt oraz najważniejsze sposób użytkowania. W trakcie wzrostu i nadmiernego obciążenia szczeniąt (zwierzeta przekarmiane, o szybkim tempie wzrostu) każdy nieprawidłowy ruch, przy jednocześnie słabej masie mięśniowej utrzymującej stawy może wpływać na mikrourazy i uszkodzenia, co powoduje stany zapalne i doprowadza do zmian zwyrodnieniowych w obrębie stawów. W taki sposób przez 12 miesięcy rozwoju szczenięta po przebyciu kolejnych urazów stawu nabywają dysplazji jako dysplazji pourazowej. niestety w obrazie RTG wygląda ona dokładnie tak samo bo i rozwój obu dysplazji przebiega analogicznie.

OBJAWY CHOROBY

    Pierwsze objawy dysplazji moga się pojawiać u psów w wieku 6 miesięcy. Jednak spotkałam się w swojej praktyce, że obajwy bólowe wykazywały już nawet 3-miesięczne maluchy. Najczęściej co powinno zaniepokoić właściciela???

- kulawizna lub nieobarczanie jednej kończyny miednicznej lub tzw "dziwny chód"

- kulawizna "na zimno" czyli objawy utykania tylko na nierozruszanych stawach

- wąskie układanie zadnich kończyn w chodzie

- drobienie zadu (skracane wykroku kończyn miednicznych)

- "strzelanie" w stawach biodrowych

- trudności z wchodzeniem po schodach

- bieganie w sposób przypominający kicanie królika

- niechęć do odwodzenia kończyny miednicznej

- zanik mięśni zadu lub słabe ich wyksztacenie

ZAPOBIEGANIE

      W profilaktyce dysplazji stosuje się kilka podstawowych zasad:

1. Optymalne karmienie

Żywienie ma zapewnić psu właściwy rozwój, przy jednocześnie jak najmniejszym obciążaniu rozwijających się stawów. Karma powinna być zbilansowana, wysokiej jakości, niemniej jednak przekarmianie zwierząt to pierwszy krok do dysplazji. Niektóre rasy w wieku szczenięcym np owczarek nemiecki są prowadzone "w chudości" właśnie ze względu na profilaktykę dysplazji.

2. Suplementacja

Stosowanie suplementów wspomagających funkcjonowanie stawów oraz wzmacniających więzadła i ścięgna.

3. Właściwy ruch w stosownej ilości

Unikanie ruchu to największy błąd właścicieli szczeniąt. Właściwy rozwój masy mięśniowej sprzyja utrzymywaniu stawów w fizjologicznej pozycji, zapobiegając urazom i zwichnięciom.

Właściwy jest ruch na płaszczyźnie najlepiej w kłusie, ruch jednostajny, bez nagłych zwrotów, skoków, zeskoków, wskakiwania na przeszkody. Jest to ruch własciwy dla rozwoju masy mięśniowej, a z drugiej strony nie powodujący urazów.

Analogicznie chodzenie po schodach jest niezbędne, ale we właściwy sposób czyli noga za nogą / bez skoków.